Bộ Tư pháp: Đặt cọc mua bán bất động sản không bắt buộc công chứng

Theo đó, liên quan đến thẩm quyền công chứng giao dịch về bất động sản nêu tại Điều 44 của Luật Công chứng được sửa đổi, bổ sung theo khoản 13 Điều 1 của dự thảo Luật.

Báo cáo nêu rõ, nhiều đại biểu Quốc hội (ĐBQH) cơ bản tán thành với việc xác định rõ, mở rộng phạm vi các giao dịch về bất động sản được công chứng không phụ thuộc vào địa giới hành chính theo lộ trình phù hợp.

Bên cạnh đó, một số ý kiến đề nghị chưa mở rộng ngay phạm vi các giao dịch về bất động sản được công chứng không phụ thuộc vào địa giới hành chính trong dự thảo Luật mà giao Chính phủ quy định lộ trình thực hiện thẩm quyền này để bảo đảm tính khả thi, phù hợp với thực tiễn xây dựng cơ sở dữ liệu công chứng (CSDLCC) hiện nay, bảo đảm an toàn pháp lý cho giao dịch về bất động sản.

Về vấn đề này, Bộ Tư pháp cho biết, so với Luật Công chứng năm 2024, dự thảo Luật đã thu hẹp phạm vi giao dịch cần thực hiện công chứng theo thẩm quyền địa hạt, như những giao dịch không có đối tượng trực tiếp là bất động sản (ví dụ hợp đồng ủy quyền liên quan đến bất động sản, hợp đồng chuyển nhượng hợp đồng mua bán bất động sản...) thì không phải thực hiện công chứng theo địa hạt để tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp mà không ảnh hưởng đến việc bảo đảm tính xác thực, tính hợp pháp của giao dịch.

Đồng thời, dự thảo Luật cũng đã quy định "Chính phủ quy định lộ trình thực hiện thẩm quyền công chứng giao dịch theo quy định của Điều này trong phạm vi toàn quốc sau khi CSDLCC quy định tại Điều 66 của Luật này được vận hành và các CSDL có liên quan được cơ quan chủ quản CSDL công bố".

Như vậy, việc công chứng giao dịch về bất động sản không phụ thuộc vào địa giới hành chính sẽ được thực hiện theo lộ trình một cách thận trọng, khi CSDLCC và CSDL có liên quan được vận hành đầy đủ, bảo đảm an toàn pháp lý cho giao dịch, bảo đảm chặt chẽ, khả thi của trình tự, thủ tục công chứng.

Bên cạnh đó, một số ý kiến đề nghị làm rõ giao dịch đặt cọc để mua bán, chuyển nhượng bất động sản có thuộc nhóm các giao dịch "phải công chứng" hay không?

Theo Bộ Tư pháp, vấn đề giao dịch phải công chứng được quy định tại Điều 3 của Luật Công chứng năm 2024, còn quy định tại Điều 44 của Luật Công chứng năm 2024 (được sửa đổi, bổ sung tại khoản 13 Điều 1 dự thảo Luật) là quy định về thẩm quyền công chứng đối với những loại giao dịch cụ thể.

Quy định này không đặt ra yêu cầu giao dịch đặt cọc để mua bán, chuyển nhượng bất động sản phải công chứng.

Trường hợp các chủ thể tự nguyện yêu cầu công chứng đối với loại giao dịch này thì việc công chứng thuộc thẩm quyền công chứng của công chứng viên của tổ chức hành nghề công chứng có trụ sở tại tỉnh, thành phố nơi có bất động sản.

PV